صعود بهای طلا همزمان با تشدید ریسکهای سیاسی و مالی آمریکا
دیوان عالی آمریکا اعلام کرد رئیسجمهور با استناد به قانون اختیارات اضطراری فدرال برای اعمال تعرفههای «متقابل» در سطح جهانی و وضع مالیاتهای هدفمند بر واردات، از حدود اختیارات خود فراتر رفته است. این حکم بخش بزرگی از تعرفههایی را که ترامپ در دوره دوم ریاستجمهوری خود اجرا کرده بود، باطل میکند.
بر اساس این رأی، وزارت خزانهداری آمریکا ممکن است ناچار به بازپرداخت عوارض دریافتشده از واردکنندگان شود که میتواند به کاهش درآمدهای آتی دولت منجر شود. تحلیلگران معتقدند این وضعیت فشار بر بودجه را افزایش داده و گمانهزنیها درباره استفاده از ابزارهای پولی برای تأمین مالی دولت را تقویت میکند؛ عاملی که میتواند به حفظ نرخهای بهره در سطوح پایینتر بینجامد و به نفع بازار طلا باشد، زیرا این فلز گرانبها سود دورهای پرداخت نمیکند و در محیط نرخ بهره پایین عملکرد بهتری دارد.
همزمان ارزش دلار تا ۰.۳ درصد کاهش یافت و همین موضوع باعث شد قیمت طلا تا ۱.۶ درصد رشد کند. کارشناسان هشدار دادهاند که این تصمیم دیوان عالی میتواند آغاز یک نبرد حقوقی طولانی و پیچیده باشد، چرا که جزئیات مربوط به بازپرداخت تعرفهها به دادگاههای پایینتر واگذار شده و احتمال طرح دعاوی متعدد وجود دارد.
ترامپ در یک کنفرانس خبری اعلام کرد که برای جایگزینی تعرفههای ردشده از گزینههای دیگری استفاده خواهد کرد. وی گفت بر اساس بند ۱۲۲، تعرفه جهانی ۱۰ درصدی جدیدی علاوه بر تعرفههای فعلی اعمال خواهد کرد. همچنین تأکید کرد تعرفههای مرتبط با امنیت ملی تحت بند ۲۳۲ و تعرفههای موجود ذیل بند ۳۰۱ همچنان به قوت خود باقی خواهند ماند.
در همین حال، بازار طلا پیشتر در آخر هفته نوسان داشت؛ پس از آنکه روسیه اعلام کرد بانک مرکزی این کشور در ماه ژانویه بخشی از ذخایر طلای خود را فروخته است؛ نخستین کاهش ذخایر از ماه اکتبر تاکنون. خرید گسترده بانکهای مرکزی طی سه سال گذشته نقش مهمی در رشد قیمت طلا داشته و به عنوان پشتوانهای قدرتمند برای قیمتها عمل کرده است. عرضه حدود ۳۰۰ هزار اونس طلا در بازار آزاد نگرانیهایی درباره احتمال ضعف کوتاهمدت قیمتها، در کنار نوسانات شدید پس از سقوط تاریخی قیمتها در پایان ژانویه، ایجاد کرده است.
با این حال، عوامل بنیادینی که پیشتر موجب جهش قیمت طلا به سطوح بالای ۵۵۰۰ دلار در هر اونس شده بود، همچنان پابرجاست؛ از جمله کاهش تمایل سرمایهگذاران به اوراق قرضه و ارزهای دولتی و افزایش ریسکهای ژئوپلیتیک. تحولات اخیر آمریکا در قبال ایران نیز بر نااطمینانیهای جهانی افزوده و جذابیت داراییهای امنی مانند طلا را تقویت کرده است.
در این چارچوب، ارتش آمریکا در حال استقرار گسترده نیروها در خاورمیانه است و ترامپ اعلام کرده ایران حداکثر ۱۰ تا ۱۵ روز فرصت دارد تا درباره برنامه هستهای خود به توافق برسد. تحلیلگران هشدار میدهند هرگونه حمله گسترده آمریکا به ایران میتواند واشنگتن را درگیر سومین جنگ انتخابی در منطقه از سال ۱۹۹۱ تاکنون کند.
در همین حال، بانکهایی از جمله BNP Paribas و Goldman Sachs پیشبینی کردهاند روند صعودی قیمت طلا از سر گرفته خواهد شد. تحلیلگران گلدمن ساکس تأکید کردهاند بانکهای مرکزی همچنان تمایل دارند برای پوشش ریسکهای ژئوپلیتیک و مالی، ذخایر طلای خود را افزایش دهند؛ موضوعی که با وجود نوسانات بالا در ماههای اخیر، همچنان از بازار حمایت میکند.
بر اساس آخرین معاملات، قیمت نقدی طلا با رشد ۱.۵ درصدی به ۵۰۷۲ دلار و ۴۸ سنت در هر اونس رسید. در سایر فلزات گرانبها نیز نقره ۵.۶ درصد افزایش یافت و پلاتین و پالادیوم نیز با رشد قیمت مواجه شدند. شاخص دلار بلومبرگ که معیاری از ارزش دلار آمریکا است، ۰.۲ درصد کاهش نشان داد.