از میز تحریریه تا معدن
شمیم نادری- معدن۲۴
معدن ۲۴:روز خبرنگار امسال در حالی از راه رسید که هر روز با خبرهای تازه و البته تلخی از حوزه معدن و صنایع معدنی آغاز میشود؛ تغییر یک مصوبه، تأثیر جنگ بر این بخش، مشکل در تأمین نهادهها، چالش تأمین اسید سولفوریک، کمبود مواد ناریه و در جدیدترین مورد، قیمت بالای فروسیلیکو منگنز تولید داخل. خبرهای منفی یکی پس از دیگری میرسند و هر کدام گرهای تازه به مسائل این بخش اضافه میکنند؛ آنطور که گاهی حتی تلخی قهوه صبحانه هم میان اخبار گم میشود. خبرهایی که وقتی کنار هم قرار میگیرند، تصویری نگرانکننده از حال امروز صنعت معدن ایران ترسیم میکنند. هنوز هم لحظهای را که تصاویر حمله به فولاد مبارکه برای نخستین بار در قالب ویدیویی در جشنواره تعالی سازمانی به نمایش درآمد، فراموش نکردهام؛ سالنی که کمتر کسی در آن توانست اشکهایش را پنهان کند.
سال ۱۴۰۵، آغاز شوکهکنندهای برای بخش معدن و صنایع معدنی رقم زد. هر گفتوگو و هر مصاحبه با فعالان این بخش، لایه تازهای از بیثباتی را آشکار میکرد؛ از نگرانی درباره ادامه تولید و تأمین مواد اولیه گرفته تا دغدغه انرژی، صادرات و آینده سرمایهگذاری. بیثباتیای که هنوز هم ادامه دارد و فعالان این بخش را با پرسشهای زیادی مواجه کرده است.
وقتی هر روز با این اخبار مواجه میشوی، در نگاه اول تصور میکنی معدن و صنایع معدنی در کوره بیتدبیری و تصمیمهای ناهماهنگ در حال ذوب شدن است و آنچه نگرانکنندهتر از وضعیت امروز معدن است، آینده اقتصاد ایران خواهد بود؛ اقتصادی که قرار است بخش مهمی از بار توسعه آن بر دوش همین معادن و صنایع معدنی باشد.
ایران، سرزمینی است که از نعمت ذخایر ارزشمند معدنی برخوردار است؛ از مس و سنگآهن گرفته تا عناصر استراتژیکی که جهان آینده به آنها نیاز خواهد داشت. با این حال، همیشه این پرسش برایم باقی مانده است؛ چرا با وجود ذخایر عظیم مس، هنوز نتوانستهایم از این فرصت بهدرستی بهره ببریم؟ چرا در حالی که جهان از احتمال کمبود عرضه مس تا سال ۲۰۴۰ سخن میگوید، توسعه این بخش هنوز به یک اولویت جدی تبدیل نشده است؟ چرا صنایع باید به جای تمرکز بر تولید، ناچار به سرمایهگذاری برای خودتأمینی برق شوند؟ چرا قطع برق و گاز همچنان به بخشی از زندگی روزمره مردم و صنعت تبدیل شده است؟ چرا تأمین مواد اولیه و نهادههای تولید باید هر روز با بحرانی تازه روبهرو باشد؟
امروز، معدن و صنایع معدنی بیش از هر زمان دیگری به ثبات در تصمیمگیری، تسهیل مقررات، تأمین پایدار انرژی، دسترسی آسان به نهادههای تولید، حمایت از صادرات و ایجاد مسیرهای شفاف تأمین مالی نیاز دارد؛ نه انبوهی از بخشنامهها و محدودیتهایی که انگیزه سرمایهگذاری را کاهش میدهد.
صنعت و رسانه باید همگام با یکدیگر حرکت کنند، چرا که توسعه این بخش در همکاری با خبرنگاران و با شنیده شدن صدای واقعی این صنعت، رقم خواهد خورد. امیدوارم روزی برسد که صبحهای خبرنگاران معدن، به جای روایت بحرانها، با خبر کشف یک معدن جدید، افتتاح یک کارخانه، افزایش صادرات و شکوفایی ظرفیتهایی آغاز شود که سالهاست چشمانتظار تصمیمهای درست ماندهاند.